Barszcz czerwony wigilijny – jak przygotować zakwas i dobrać przyprawy?

Barszcz czerwony jest jedną z najpopularniejszych tradycyjnych świątecznych potraw. Kojarzy się z wigilijnym nastrojem i przyjemnym aromatem. Jego charakterystyczna kwasowość może być osiągnięta za pomocą zakwasu, który oprócz tego wzmacnia smak buraków. Sprawdź, jak zachwycić swoich gości aromatycznym barszczem czerwonym na zakwasie.

Barszcz czerwony wigilijny

Kiedy nastawić zakwas na barszcz czerwony?

 

Najlepiej przygotować zakwas około tydzień przed planowanym gotowaniem barszczu. Warto pamiętać, że fermentacja zajmuje zwykle od pięciu do siedmiu dni, a jej tempo nie jest zawsze jednakowe: w ciepłym miejscu przebiega szybciej niż w chłodniejszym. Od piątego dnia warto codziennie sprawdzać zapach i smak płynu. Gotowy zakwas powinien być wyraźnie kwaśny, buraczany i czosnkowy, bez nieprzyjemnego, gnilnego aromatu.

Dobrym pomysłem może być przygotowanie niewielkiej porcji zakwasu na próbę, jeszcze przed okresem świątecznym. Pozwoli to sprawdzić, ile czasu zajmie fermentacja przy warunkach panujących w konkretnym pomieszczeniu. W ten sposób można również skontrolować intensywność smaku: im większa, tym mniej zakwasu trzeba później dodać do wywaru.


Zakwas na barszcz czerwony – składniki

Przygotuj czyste szklane naczynie o pojemności przynajmniej 2,5 l oraz obciążnik do fermentacji – jeśli go nie masz, możesz wykorzystać mały wyparzony talerzyk.

Składniki:

  • 1 kg buraków

  • 1 l przegotowanej i wystudzonej wody

  • 15 g soli

  • 4 ząbki czosnku

  • 2 liście laurowe

  • 4 ziarna ziela angielskiego

  • 6 ziaren czarnego pieprzu

Jak zrobić zakwas buraczany krok po kroku?

  1. Dokładnie umyj i wyparz naczynie. Buraki wyszoruj, cienko obierz i pokrój na plastry lub mniejsze kawałki.

  2. Rozpuść sól w wystudzonej wodzie. W naczyniu ułóż buraki, obrane ząbki czosnku, liście laurowe, ziele angielskie i pieprz.

  3. Zalej składniki solanką. Dociśnij je tak, aby wszystkie buraki znajdowały się pod powierzchnią płynu, i pozostaw około 2–3 cm wolnego miejsca u góry naczynia.

  4. Przykryj naczynie luźno pokrywką i odstaw na 5–7 dni w miejsce o temperaturze około 18–22°C, z dala od bezpośredniego słońca.

  5. Od piątego dnia codziennie próbuj zakwasu czystą łyżką. Gdy osiągnie odpowiednią kwasowość, przecedź go, przelej do czystej butelki i wstaw do lodówki.

Buraki muszą pozostawać zanurzone przez cały czas fermentacji. Jeśli zaobserwujesz pleśń, śluzowatą konsystencję lub gnilny zapach, wyrzuć cały zakwas wraz z burakami. Naczynie dokładnie umyj i wyparz przed ponownym użyciem.


Barszcz czerwony na zakwasie – składniki na około 10 porcji

  • 1,8 l mocnego bulionu warzywnego lub warzywno-grzybowego

  • 1 kg buraków

  • 500–700 ml zakwasu buraczanego

  • 150 g kwaśnego jabłka

  • 120 g cebuli

  • 2 ząbki czosnku

  • 3 liście laurowe

  • 6 ziaren ziela angielskiego

  • 8 ziaren czarnego pieprzu

  • 2 g suszonego majeranku

  • sól, cukier i świeżo mielony pieprz do smaku

Najlepiej zacznij od 500 ml zakwasu i spróbuj barszczu. W razie potrzeby dolej więcej: samodzielnie przygotowany zakwas może za każdym razem mieć nieco inną kwasowość. Bulion natomiast powinien być wyrazisty, ale nie za słony. Warto pamiętać, że podczas gotowania woda częściowo odparowuje, co powoduje zwiększenie intensywności smaku.


Jak zrobić barszcz czerwony wigilijny?

  1. Buraki obierz i pokrój w cienkie plastry. Cebulę przekrój na pół, a jabłko na ćwiartki.

  2. Do garnka wlej bulion. Dodaj buraki, cebulę, jabłko, czosnek, liście laurowe, ziele angielskie i pieprz w ziarnach.

  3. Podgrzej całość do wrzenia, następnie zmniejsz ogień i gotuj bardzo łagodnie przez 35–45 minut. Buraki powinny zmięknąć, a wywar – nabrać wyraźnego koloru.

  4. Przecedź wywar. Dodaj 500 ml zakwasu i podgrzej barszcz, nie doprowadzając go do wrzenia.

  5. Spróbuj zupy. W razie potrzeby dolej więcej zakwasu, a następnie dopraw solą, pieprzem, niewielką ilością cukru i majerankiem roztartym w dłoniach.

  6. Odstaw barszcz na 20–30 minut, ponownie sprawdź smak i przed podaniem delikatnie go podgrzej.

Po dodaniu zakwasu unikaj intensywnego gotowania barszczu: to może spowodować, że straci on swoją charakterystyczną kwasowość i intensywny kolor. Najlepiej tylko delikatnie go podgrzewać. Jeśli zupa ma być serwowana dłuższy czas po przygotowaniu, przechowuj osobno wywar i zakwas i połącz je niedługo przed wydaniem.


Jakie przyprawy do barszczu czerwonego wybrać?

Klasyczny aromat barszczu tworzą: liść laurowy, ziele angielskie, czarny pieprz i czosnek. Majeranek dodaj pod koniec gotowania, aby nie stracił zapachu. Do bulionu możesz dorzucić również suszone grzyby, ale uważając, by nie zdominowały smaku buraków.

Jeśli chcesz uzyskać kwaśniejszy smak, dodaj więcej zakwasu. Jeśli natomiast zależy Ci na słodszej zupie, możesz dorzucić trochę cukru lub jabłka. Ocet i sok z cytryny podobnie jak zakwas mogą wzmocnić intensywność smaku, ale traktuj je raczej jako uzupełnienie, a nie podstawę receptury. Jeśli decydujesz się na tego typu dodatki, dobrze wprowadzać je stopniowo, próbując wywaru za każdym razem. Zapisuj, ile ich dodajesz, aby uzyskać podobny smak kolejnych partii.


FAQ